Op dinsdag 8 december vond in het ICSE het symposium ‘Samen werken
aan Water – Motor voor vernieuwing?’ plaats. Dit symposium was
georganiseerd door de gemeente Eindhoven, Brabant Water en Waterschap
De Dommel in samenwerking met Org-id. Het doel was om de deelnemers
na te laten denken over innovaties voor de waterketen en het watersysteem.
De groep met het beste idee maakte kans op een cheque van 15.000 euro.

Bij binnenkomst moesten alle genodigden hun uitdaging op het gebied
van water op papier schrijven. Het dagvoorzitterschap was in handen van
Hans Nuiver, van Org-id, en hij opende om 13.00 uur, na een goed
verzorgde lunch, officieel het symposium. De gemeenschappelijke deler van
de dag was water. Iedere aanwezige had een bepaald belang in water en
was op zoek naar het behartigen van deze belangen door vernieuwing en
samenwerking. De samenwerking stond dan ook centraal.

Samenwerken.... dat is een werkwoord
Jos Peters van DHV was de eerste die een presentatie hield over
samenwerken. Zijn thema was Samenwerken.... dat is een werkwoord.
Hij behandelde tijdens deze presentatie een case over de situatie in
Eindhoven, hoe daar is samengewerkt en tot welke inzichten het Jos heeft
gebracht. Eindhoven heeft namelijk een aantal gebieden met
grondwateroverlast. De samenwerking tussen de gemeente Eindhoven,
Brabant Water en Waterschap De Dommel was in deze case juist de innovatie.
Jos stelde dat als je wil innoveren dat een aantal actiepunten belangrijk zijn
zoals:
- zorg voor verbinden en ontschotting
- focus op kennisoverdracht
- betrek bestuurders, dek risico’s af
- geef en benut beleidsruimte
- daag partijen uit met vernieuwing
- beperk invloed regelgeving en richtlijnen
Samenwerken is mensenwerk en daarom is het belangrijk om verschillende
percepties en dynamiek te accepteren. Gezamenlijkheid en vrijwilligheid zijn
essentieel.

Succes in samenwerken komt nooit bij toeval
Arnold Stokking (TNO, voormalig Philips) nam de microfoon over van Jos en
belichtte samenwerken vanuit de commerciële kant. Hij presenteerde zowel
een mislukking als zowel een succes uit het verleden van Philips en waarom
deze producten nou juist wel of geen succes waren. Zo was de Video2000
finaal geflopt. Niet omdat het een slecht product was, maar omdat er totaal
niet was samengewerkt. Daar tegenover stond het succes van de CD
(Compact Disc). Voor dit laatste product is Philips de samenwerking aangegaan
met haar grootste concurrent Sony en dat had Philips bepaald geen windeieren
gelegd. Redenen tot samenwerking kunnen divers zijn. Zo kun je de
samenwerking aangaan voor kennisoverdracht, kosten te optimaliseren of als
je samen in de markt staat. Nog een succesvolle samenwerking van Philips is
de Senseo, in samenwerking met Douwe Egberts. Hier hebben twee
organisaties samengewerkt aan 1 eindproduct. Samenwerken kan volgens
Arnold op twee niveau’s:
- Tactisch: operationeel bijvoorbeeld op het gebied van inkoop
- Strategisch: hierbij is sprake van allianties
Gestructureerd samenwerken kent veel voordelen. Arnold somde een aantal
van deze voordelen op:
- kennis van strategie, sterkten en zwakten van de partner
- uitwisselen van markttrends, bespreken van gemeenschappelijke kansen en
bedreigingen
- alle kennis en kunde ter beschikking stellen voor het gemeenschappelijke doel
- vroeger nieuwe business initiatieven zien en lanceren.

Na deze twee presentaties was er ruimte om vragen te stellen. Tijdens deze
vragenronde werd al snel duidelijk dat het publiek zat te popelen om de zojuist
opgedane kennis om te zetten in daden. Daar werd dan ook de mogelijkheid toe
geboden door de organisatie. De mensen werden in groepen opgesplitst en
gingen met elkaar in gesprek om tot gezamenlijke uitdagingen te komen. Met
deze gezamenlijke uitdagingen gingen de mensen enthousiast de zogenaamde
‘markt’ op om zo veel mogelijk mensen voor hun idee bij elkaar te lobbyen.
Uiteindelijk ontstonden er vijf groepen die de vijf ideeën verder gingen
ontwikkelen en uitwerken.

De 5 ideeën
De vijf uiteindelijke ideeën werden door vertegenwoordigers van de groepen
in het auditorium gepresenteerd aan het publiek en de jury die bestond uit
Bjorn Hoogwout - Brabant Water, Henk Roelofs - Waterschap De Dommel,
Frank van Swol – gemeente Eindhoven en Mary Fiers – wethouder Wonen
en Ruimte bij de gemeente Eindhoven

Idee 1: Het legofiseren van de waterketen
De technieken in de waterketen moeten worden geïndustrialiseerd als ‘blokjes’
en op die wijze in de markt gebracht. Ieder blokje moet toepasbaar zijn. Dit
idee trekt over de grenzen, met speciale aandacht voor ontwikkelinglanden.

Idee 2: Versnelling in balans... geeft water een tweede kans
Dit idee maakt de koppeling tussen te nat en te droog, namelijk het gebruik
van Eindhovens water voor het Groene Woud wat resulteert in een goede
inrichting van water. Zodoende kunnen de waterdoelen versneld behaald
worden door het verminderen van effecten van winning en het herbenutten
van leidingen. De kwaliteit van de leefomgeving wordt concreet verbeterd.

Idee 3: Groen water
In dit idee staat de consument centraal. De consument legt namelijk zelf de
vraag neer, de vraag om groen water. Er zijn alleen geen aanbieders. Voorbeelden
van groen water zijn bijvoorbeeld een waterbuffelring door groene daken,
duurzaam drinkwater en warmte halen uit water. De vraag om groen water
moet aangewakkerd worden op drie niveau’s, te weten bewustzijn, kennis
van het principe en hoe doe je dat?

Idee 4: Het waterrestaurant
Het waterrestaurant is een fysieke ontmoetingsplek voor waterprofessionals
uit de regio. In het waterrestaurant worden kennis en ervaring gedeeld wat kan
leiden tot een versnelling in projectrealisatie. In dit idee staat de samenwerking
centraal.

Idee 5: Gebiedsmanagement onder de grond
Op dit moment zijn de bevoegdheden in grond en water te versnipperd en is er
een te grote diversiteit in belangen. Door intensief duurzaam grond- en watergebruik
wordt het drinkwater beschermd, energie opgewekt en is er ruimte voor ongehinderde
gebiedsontwikkeling.

Publieksprijs en juryprijs van 15.000 euro
Na een stemmingsronde in het publiek en een spannend juryberaad was het dan
eindelijk tijd voor de prijsuitreiking. Henk Roelofs van Waterschap De Dommel had
de eer om beide prijzen uit te reiken.
De winnaar van de publieksprijs was idee 2. De groep achter het idee kreeg uit
handen van Mary Fiers het WaterWoordenboek. Dan was het moment daar dat
de juryprijs bekend werd gemaakt. De jury twijfelde tussen de ideeen 1, 2 en 3.
Uiteindelijk werd idee 1 als winnaar uitgeroepen. De groep kreeg uit handen van
Mary Fiers een cheque van 15.000 euro waarmee zij het idee kunnen realiseren.
De winnende groep bestond uit Louis van der Kallen – Waterschap Brabantse Delta,
Jikke Balkema – Tauw Utrecht, Ad Leenaars – Helixer en Govert Geldof – Geldof cs.

In 2010 vindt er een nieuwe bijeenkomst plaats in het ICSE waar de winnaars de status
van het idee zullen presenteren.